Sylwia Chutnik, Małgorzata Lebda, Łona i inni opowiedzą kultowe polskie filmy. Druga edycja Festiwalu Korelacje we Wrocławiu

12 listopada 2025

W dniach 20-23 listopada we wrocławskim kinie DCF odbędzie się druga edycja Festiwalu Korelacje. Na widzów czeka 11 seansów, w tym 6 premierowych wersji polskich klasyków z literackimi komentarzami m.in. Sylwii Chutnik, Adama „Łony” Zielińskiego i Małgorzaty Lebdy.

Korelacje to jedyny w Polsce festiwal filmów z autorskimi narracjami przygotowanymi przez mistrzynie i mistrzów słowa. Do tej pory już tysiące widzów obejrzało dzieła polskiej kinematografii w tej formie – na czele z „Wilczycą” Marka Piestraka, która powróciła na duży ekran w interpretacji Doroty Masłowskiej. Jak przekonują organizatorzy, to zupełnie nowy sposób doświadczania kina.

Głosy narratorów wplecione są pomiędzy oryginalne dialogi. To rodzaj subiektywnego oprowadzania po filmie, interpretowania go w swobodny, często emocjonalny sposób, dzięki czemu wszyscy – także osoby z ograniczeniami wzroku czy słuchu – oglądają film oczami narratora. „Inspiracją dla powstania festiwalu była idea dostępności, a przede wszystkim audiodeskrypcja, czyli werbalny opis tego, co dzieje się na ekranie” – mówi Piotr Krzykwa, pomysłodawca i dyrektor Festiwalu Korelacje.

W tym roku narracje do filmów napisali i nagrali: pisarka i aktywistka Sylwia Chutnik, poetka i prozaiczka Małgorzata Lebda, a także raper Adam „Łona” Zieliński, aktorka, wokalistka i ilustratorka Matylda Damięcka, lider zespołu Hurt Maciej Kurowicki oraz reżyser i scenarzysta Bartek Kędzierski. Ich oczami obejrzymy „Klątwę Doliny Węży” w reżyserii Marka Piestraka, „Rejs” w reżyserii Marka Piwowskiego, „Seksmisję” w reżyserii Juliusza Machulskiego, filmy dokumentalne Władysława Ślesickiego, „Słoneczny zegar” Andrzeja Kondratiuka oraz „Porno” w reżyserii Marka Koterskiego w interpretacji Czesia, Marcela i Pułkownika – bohaterów serialu „Włatcy Móch”.

To tytuły, które mają dziś status kultowych, a pochodzące z nich dialogi na stałe wpisały się w popkulturę. „’Rejs’ od dziecka był przeze mnie najczęściej cytowanym filmem. Myślę, że kaseta VHS w pewnym momencie odmówiła dalszej eksploatacji i zażądała odszkodowania za wyzysk. Mam spory sentyment do filmów z udziałem Maklakiewicza, Himilsbacha i metody castingowej opartej na 'prawdziwkach'” – mówi Matylda Damięcka.

Autorskie komentarze umożliwiają odczytanie filmowych dzieł na nowo, przez pryzmat współczesnej kultury i innych już standardów, często z dystansem i dawką nostalgii, a przede wszystkim przez osobistą soczewkę zaproszonych gości, do których należał wybór tytułu.

„Wychowałam się na wsi w Beskidzie Sądeckim, a Ślesicki nakręcił tam w okolicach ważny dla mnie film 'Chyłe pola’, który jest filmem głęboko humanistycznym, a przy tym mówią tam żywioły, krajobraz, prości ludzie. Do ostatnich z moich książek wykorzystałam też ten tytuł, czyniąc go drugim członem i tak wydałam książkę poetycką 'Dunaj. Chyłe pola’, która poprzez organiczność, krajobraz, to co proste, a fundamentalne rozmawia z dokumentem Ślesickiego. Pozostałe dwa tytuły („Rodzina człowiecza”, „Opowieść o drodze” – przyp. red.) wybrałam w trosce o to, żeby stworzyć tryptyk, który ukaże ludzką pracę, jej trud, siłę, marzenia, codzienność, która teraz po latach wydaje się być czymś egzotycznym, za czym można nawet zatęsknić” – opowiada Małgorzata Lebda.

Filmem otwarcia tegorocznego festiwalu będzie „Klątwa Doliny Węży” z narracją Łony. Raper mówi, że „to najbardziej strzelisty akt kina przygodowego z krajów demokracji ludowej”. Obraz ucieszy fanów Marka Piestraka. W latach 80. jego filmy gromadziły milionową publiczność, a dziś powracają na wielki ekran między innymi dzięki towarzyszącym im narracjom. Po projekcji odbędzie się dyskusja z udziałem Łony, reżysera Marka Piestraka, dyrektora Festiwalu Korelacje Piotra Krzykwy oraz Roberta Więckowskiego, wiceprezesa Fundacji Kultury Bez Barier.

„Świetnie się bawiłem przy pisaniu narracji do tego filmu. To się wydawało początkowo igraszką – ot, niewinnym zadankiem na parę dni, a zamieniło się w wielotygodniowy bój, w którym balansowałem między dodawaniem czegoś od siebie a elementarną integralnością oryginalnego dzieła. W pewnym momencie czułem się jakbym montował ten film, poznałem każdą scenę 'Klątwy’ na wylot, mogę 'Klątwę’ opowiadać ujęcie po ujęciu, i jest to wiedza, umówmy się, bezcenna” – komentuje Łona.

Inauguracja festiwalu transmitowana będzie z Wrocławia do kina Luna w Warszawie, Centrum Kultury w Lublinie (jako część Lubelskiego Festiwalu Filmowego), kina Spektrum w Gdańsku i do kina Pionier 1907 w Szczecinie, rodzinnym mieście Łony.

Na duży ekran powrócą również trzy zeszłoroczne tytuły. Będą to: „Chudy i inni” w reżyserii Henryka Kluby z narracją Artura Andrusa, „Dług” w reżyserii Krzysztofa Krauzego z narracją Michała Witkowskiego oraz „To tylko Rock” w reżyserii Pawła Karpińskiego z narracją Doroty Masłowskiej.

Seanse premierowe poprzedzone będą animacjami z autorskimi narracjami m.in. Darii ze Śląska, Beaty Kwiatkowskiej, Konrada Imieli czy Tomka Tryzny, które powstały we współpracy z festiwalem Kinomural i prezentowane były we wrześniu na ścianach wrocławskiego Nadodrza. Z kolei po seansach zaplanowane są spotkania z autorami narracji oraz zaproszonymi gośćmi. Zgodnie z festiwalową tradycją nie zabraknie odskoczni od filmów – 21 listopada w Concordia Design odbędzie się dyskoteka. W rolę DJ-ów na jedną noc wcielą się Sylwia Chutnik i Maciej Kurowicki. Wstęp na imprezę będzie możliwy z biletem na dowolny seans festiwalu.

Bilety na seanse w cenie 35 zł (normalny), 25 zł (ulgowy), 20 zł (przy zakupie minimum 3 biletów) i 1 zł (dla asystenta osoby z niepełnosprawnością) można kupić na stronach www.dcf.wroclaw.pl i www.korelacje.org.pl oraz w kasach kina DCF. Organizatorzy podkreślają, że Festiwal Korelacje jest wydarzeniem w pełni dostępnym. Narracje w filmach prezentowane są w formie nagrań głosowych oraz napisów dla niesłyszących. Dodatkowo na polski język migowy tłumaczone są spotkania po seansach oraz kilka piosenek festiwalowej dyskoteki.

Po festiwalu wybrane produkcje będzie można zobaczyć na platformach Adapter.pl i 35mm.online, a na początku 2026 roku trafią do dystrybucji w Sieci Kin Studyjnych.

[am]

Tematy: , , , , , ,

Kategoria: wydarzenia