Pięć dni spotkań z literaturą w Poznaniu podczas Festiwalu Fabuły

18 maja 2026

Sezon festiwalowy rozpoczął się na dobre. Od niedzieli we Wrocławiu trwa Międzynarodowy Festiwal Poezji Silesius, a tymczasem już Poznań zaprasza na pięć dni literackich spotkań. Od 19 do 23 maja w stolicy Wielkopolski organizowany jest Festiwal Fabuły.

Festiwalu Fabuły odbywa się w Centrum Kultury Zamek co dwa lata, na zmianę z Poznaniem Poezji. Siódmej edycji tego poznańskiego święta literatury przyświeca hasło „Sztuka pisania, sztuka czytania”. „Dziś czytamy aktywnie – chcemy brać udział w tworzeniu literatury, wspólnie budować fabuły” – komentuje Marcin Jaworski, kurator festiwalu. „Osoby czytające i piszące często pozostają w relacji partnerskiej, wchodzą ze sobą w dialog. Społeczność w aplikacji pisarskiej wymienia się rolami, kluby książki żywo dyskutują i oceniają, a literaturę studiuje się nie tylko po to, żeby czytać i analizować, ale także, by samemu doskonalić rzemiosło, nawet jeśli nie posłuży to własnej twórczości” – dodaje.

„Polska narodem pisarek i pisarzy? Bez przesady… Ale naród czytający wnikliwie wspiera aktywizm obywatelski i ludzkie odruchy” – podkreśla Jaworski. „We współczesnej kulturze łatwo o bierność, tymczasem literatura, szczególnie literacka fabuła, która pozostaje podstawą kultury, niezmiennie ma potencjał aktywizujący, często emancypacyjny, a nawet – przecież w to wierzymy – rewolucyjny” – dodaje.

Premiery książkowej na festiwalu

Na spotkania z czytelnikami zjadą się autorzy i krytycy. Premierę będzie miała m.in. powieść „Kasperl i Margit” Macieja Płazy – poznańskiego pisarza, tłumacza, autora m.in. książek „Robinson w Bolechowie” i „Golem”. Rozmowę poprowadzą tłumaczka i poetka Aga Zano oraz kurator festiwau Marcin Jaworski. Z nową książką zatytułowaną „Suche strugi” przyjedzie Wit Szostak. Spotkanie z autorem poprowadzi Piotr Sadzik, krytyk literacki i filmowy, filozof i historyk literatury.

Wojna z literackiej perspektywy

O spojrzeniu z zewnątrz na wojnę w Ukrainę i o pisaniu z jej wnętrza opowiedzą polscy i zagraniczni pisarze. Wśród gości festiwalu będzie Serhij Żadan, ukraiński pisarz, najmocniejszy dziś literacki głos walczącej Ukrainy. Rozmowę poprowadzi Piotr Śliwiński – historyk i krytyk literatury. Jak patrzymy na wojnę i jak ją opowiadać? O tym rozmawiać będą słowacki reporter Tomáš Forró, autor książki „Śpiew syren. W głąb wojennej Ukrainy”, Tomasz Szerszeń, autor antropologicznego eseju „Być gościem w katastrofie” o patrzeniu na obrazy wojny w Ukrainie, oraz Wojciech Tochman, który 20 maja wydaje nową książką reporterską z wojennej Ukrainy – „Delfiny i Belzebub”. Spotkanie poprowadzi Urszula Glensk, literaturoznawczyni i krytyczka literacka.

Pisarski dialog

Zaproszenie do wspólnej rozmowy przyjęli Weronika Murek, prozaiczka i dramatopisarka, od niedawna jurorka Nagrody Gombrowicza, oraz Paweł Sołtys, pisarz, autor piosenek i muzyk znany również jako Pablopavo. Tematem rozmowy będą dwie książki i dwoje bohaterów – aktorka (w „Urodzinach” Murek) i fryzjer męski (w „Monoloku” Sołtysa) spoglądają na swoje życie z perspektywy jego drugiej połowy. Rzemieślnik i artystka opowiadają historie zanurzeni w swoich środowiskach oraz w żywiołach swoich języków. Ich słowa mają siłę i wagę. Autokreacja, surrealna wyobraźnia, poczucie humoru uwodzą i wciągają czytelnika swoją ostentacyjną fikcyjnością, by tym skuteczniej skonfrontować z realnością i chaosem świata.

Trzy festiwalowe debaty

W programie festiwalu znalazły się trzy debaty. O tym jak działać literaturą i na czym polega dziś jej rola, dyskutować będą zawodowi czytelnicy literatury, którzy uczą, wykładają, piszą, a także pracują w instytucjach życia literackiego: Inga Iwasiów, Przemysław Czapliński i Grzegorz Jankowicz.

W debacie o tym, po co i jak czytać w szkole wezmą udział badacze literatury z doświadczeniem w pracy nauczycielskiej, akademickiej, uczestnicy publicznych dyskusji o edukacji: Aleksandra Korczak – autorka książki „Bezradne i romantyczne. Bohaterki lektur dla szkoły podstawowej”, Mikołaj Marcela – autor m.in. książek „Jak nie spieprzyć życia swojemu dziecku” i „Dlaczego szkoła cię wkurza”, a także Krzysztof M. Maj – autor vlogów o grach, fantastyce i kulturze. Rozmowę poprowadzi Joanna Roszak – nauczycielka, literaturoznawczyni, poetka.

W debacie „Sztuka pisania” czeka nas dyskusja o tym, czy pisania literatury można nauczyć. „Dziś na to pytanie odpowiada się nieco inaczej niż jeszcze kilka lat temu. Ambicje pisarskie ma wiele osób, ale studiuje się sztukę pisania i wykłada na niej także z wielu innych powodów. Taki kierunek stwarza szczególne warunki do poznawania literatury oraz do świadomego wejścia we współczesne życie literackie czy na rynek książki” – zapowiada rozmowę kurator Festiwalu Fabuły. Debatować będą praktycy, czyli współtwórcy i wykładowcy pisarskich kierunków w Polsce i w Stanach Zjednoczonych, a jednocześnie pisarze oraz krytycy: Michael Kula, Grzegorz Olszański i Piotr Sadzik. Spotkanie poprowadzi Krzysztof Hoffmann.

Co jeszcze w programie?

Organizatorzy zapraszają również do zajrzenia do pisarskich brudnopisów – posłuchamy tekstów jeszcze niegotowych, w trakcie pisania, które przeczytają autorzy związani z Poznaniem. Będzie nocne czytanie połączone z wędrówką po Zamku i spacer po literackich podwórkach Poznania. Natomiast 22 maja spotkać będzie można laureatów Poznańskiej Nagrody Literackiej, która przyznawana jest w dwóch kategoriach – Nagroda im. Adama Mickiewicza (za całokształt twórczości) i Nagroda-Stypendium im. Stanisława Barańczaka (dla osób przed 35. rokiem życia). Nagrody zostaną wręczone na gali w Centrum Kultury Zamek. Dzień później swoje laury wręczą młodzi – poznamy laureatkę bądź laureata Studenckiej Nagrody Literackiej „Z Buta”.

Szczegółowy program znajdziecie na stronie Festiwalu Fabuły.