Big Book Festival zmienia termin i ogłasza hasło tegorocznej edycji

15 maja 2026

Big Book Festival po raz pierwszy odbędzie się nie w czerwcu, lecz we wrześniu. Fundacja „Kultura nie boli” ogłosiła, że 14. edycja międzynarodowego festiwalu czytania otworzy trzyletnią serię rozważań o naszych czasach, a jej przewrotne hasło brzmi: „Kiedyś było lepiej”.

Przez cztery dni, od 24 do 27 września, goście i uczestnicy festiwalu będą się wspólnie zastanawiać, spierać i zanurzać w przeszłość, która inspiruje, wzrusza, śmieszy i na wiele sposobów kształtuje to, jak żyjemy. Poszukają argumentów na potwierdzenie i obalenie tez o wyższości przeszłości nad współczesnością. Uśmiechną się do wspomnień i zakwestionują idealizację czasów minionych. Będzie to okazja, by udać się na retro wyprawę w poszukiwaniu głębszych odpowiedzi na pytanie, jak historia i przeżyte doświadczenia nadają kształt naszym sposobom myślenia, wyborom i postrzeganiu świata. Dowiemy się, jak różne pokolenia rozumieją to, co minione, i co z niego czerpią, także na przyszłość.

„Zastanawialiście się, kiedy zaczyna się wasze 'kiedyś’? Granice naszej pamięci i wspomnień, bagaż doświadczeń i wiek – wszystko to przesuwa horyzont czasu i decyduje, jak czujemy przeszłość. Tę własną i tę szerszą” – mówi Anna Król, dyrektorka Big Book Festivalu i prezeska Fundacji „Kultura nie boli”, która festiwal wymyśliła i wspólnie z zespołem prowadzi od 14 lat. „Powiedzenie 'Kiedyś było lepiej’ przychodzi lekko, a jest prowokacją dla wielu uczuć i rozważań. Można je obśmiać, wzruszyć się nim albo głęboko się z nim zgodzić. Bo każde z nas wpisuje w nie osobiste emocje i nie wiadomo, czy mamy coś takiego jak wspólna przeszłość ani czy ona naprawdę przemija?” – dodaje.

Spotkanie z Agatą Tuszyńską podczas jednej z poprzednich edycji Big Book Festivalu (fot. Fundacja „Kultura nie boli”)

Pisarze i artyści różnych generacji wspólnie z uczestnikami festiwalu sprawdzą, jak prowokujące znaczenia skrywa w sobie tak często – także odruchowo, nie zawsze świadomie – wypowiadana fraza: „Kiedyś było lepiej”. Co naprawdę mamy na myśli, gdy wzdychamy do przeszłości? Za czym najgłębiej tęsknimy? Dlaczego nieraz wolimy się wobec historii dystansować, trochę z niej zakpić i czy w ten sposób udaje się skrócić jej cień, zmniejszyć ciężar minionego, odciskający się na naszym „dzisiaj”? Co zgubiliśmy jako społeczeństwo w pogoni za nowoczesnością i w czasach pobawionych wytchnienia? Co najmłodsze pokolenia zapożyczają w modzie, kulturze i stylu życia, jak przetwarzają dawne tendencje, no i czego autentycznie zazdroszczą ludziom dawnych czasów? Czy możemy mówić o wspólnej przeszłości i doświadczaniu czasu, a jeśli przestrzeń zwana „kiedyś” ma podzbiór wspólny – co się w nim mieści?

„W czasie czterodniowego wydarzenia literackiego dotkniemy subiektywnych i intymnych odczytań przeszłości, ale przejdziemy też do rozważań o tym, jak to, co było 'kiedyś’ przeżywają całe grupy społeczne i jaki użytek z naszych doświadczeń próbują robić artyści, a także ludzie władzy i prestidigitatorzy rynku” – zapowiada Fundacja „Kultura nie boli”.

Big Book Festival w 2024 roku (fot. Fundacja „Kultura nie boli”)

W tym roku zmienia się termin festiwalu. Po raz pierwszy wydarzenie odbędzie się we wrześniu, a nie – jak dotychczas – pod koniec czerwca. Big Book Festival 2026 rozpocznie się w czwartek, 24 września, i potrwa do niedzieli, 27 września. „Od tego roku festiwal staje się zamknięciem lata, zapowiedzią intensywnego jesienno-zimowego sezonu w literaturze. Będzie przepowiadał nowe zjawiska, ważne tytuły i poszukiwał przemyśleń pozwalających głębiej czerpać z książek w najbardziej sprzyjających czytaniu miesiącach” – informują organizatorzy.

W programie festiwalu znajdzie się kilkadziesiąt wydarzeń, wizyty zagranicznych autorów, a także premierowe i przedpremierowe prezentacje książek z Polski i świata. A podjęte w haśle „Kiedyś było lepiej” rozmyślania i eksperymenty, będą w kolejnych edycjach festiwalu się rozwijać w badanie i odkrywanie naszych czasów teraźniejszych oraz tego, co dopiero nadejdzie.

Wszystkie wydarzenia tegorocznej edycji festiwalu odbędą się w dwóch centrach literackich Big Book Cafe MDM i Big Book Cafe Dąbrowskiego w Warszawie i mają być transmitowane online oraz dostępne po zakończeniu imprezy. Wstęp będzie bezpłatny. Program festiwalu wkrótce zacznie pojawiać się na stronie internetowej bigbookfestival.pl.