Nieoczywiste literackie podróże w pierwszej połowie 2026 roku. Przedstawiamy zapowiedzi wydawnictwa Bo.wiem
W pierwszej połowie 2026 roku Bo.wiem zabierze nas w nieoczywiste literackie podróże po różnych zakątkach świata. Poznajcie powieści, reportaże i książki popularnonaukowe, które ukażą się pod szyldem wydawnictwa w najbliższych miesiącach.
Susan Napier „Miyazaki. Świat w animacji”, tłum. Joanna Gilewicz – premiera: 16 lutego
Hayao Miyazaki, najsłynniejszy twórca anime, współzałożyciel studia Ghibli i zdobywca dwóch Oscarów, w tym za „Spirited Away: W krainie bogów”. Puchaty duch lasu, kroczący zamek czy rudowłosa rybka to tylko niektóre z niezwykłych wytworów wyobraźni mistrza. Skąd czerpał inspiracje i dlaczego to właśnie jego wizja zachwyciła widzów na całym świecie? Badaczka kultury japońskiej Susan Napier opisuje drogę genialnego reżysera – od dziecka dorastającego w cieniu wojny po narratora uniwersalnych opowieści o potędze natury i katastrofach ekologicznych. „Mój sąsiad Totoro”, „Księżniczka Mononoke” czy „Zrywa się wiatr” – każdy z tych filmów łączy osobiste doświadczenia twórcy z przenikliwą refleksją nad kondycją współczesnego człowieka. „Miyazaki. Świat w animacji” jest sugestywnym portretem artysty pełnego sprzeczności, melancholijnego marzyciela, pracoholika i perfekcjonisty. To również napisany z pasją przewodnik po wykreowanych przez niego fantastycznych krainach.
Suzumi Suzuki „Obdarowana” – premiera: 18 marca
Narratorka opuściła dom w wieku 17 lat. Dziś, jako 25-latka, pracuje jako hostessa w tokijskiej dzielnicy nocnego życia. Jej matka – z którą od dawna nie utrzymywała kontaktu – jest ciężko chora. Niespodziewanie staje w drzwiach córki, prosząc o gościnę, by móc napisać swój ostatni wiersz. W przeszłości sama była piosenkarką w nocnym klubie i niespełnioną poetką, samotnie wychowującą narratorkę. Pewnego dnia stan matki pogarsza się; kobieta trafia do szpitala, gdzie lekarz informuje, że zostało jej zaledwie kilka dni życia. Opiekując się nią, narratorka jednocześnie przeżywa żałobę po stracie przyjaciółki Eri, pracownicy seksualnej, która niedawno odebrała sobie życie. W obliczu nadchodzącej śmierci, jak ułożą się relacje między matką a córką? Jaka tajemnica kryje się za śladami oparzeń na ramieniu narratorki, które ta próbuje ukryć pod dużym tatuażem? I kim jest tajemniczy mężczyzna, który odwiedza matkę przy szpitalnym łóżku?
„Obdarowana” to pierwsza powieść Suzumi Suzuki, cenionej japońskiej socjolożki i felietonistki, która wcześniej pracowała jako aktorka filmów dla dorosłych. Książka znalazła się na krótkiej liście nominowanych do 167. edycji Nagrody im. Akutagawy, najważniejszej japońskiej nagrody literackiej dla debiutantów.
Alex Cuadros „Gdy sprzedaliśmy Oko Boga. Diamenty i śmierć w Amazonii” – premiera: 24 marca
W największym lesie deszczowym Amazonii w latach 60. XX wieku pojawiła się pierwsza utwardzona droga, a wraz z nią osadnicy z Zachodu. Dla rdzennych mieszkańców tamtych ziem ze społeczności Cinta Larga, w których świecie nie istniały pojęcia takie jak „pieniądz”, „kamień szlachetny” czy „handel”, był to początek dramatycznych przemian. W ciągu jednego pokolenia musieli stawić czoła regułom globalnego kapitalizmu.
Kiedy na ich ziemiach odkryto złoża diamentów, a w tym kamień tak ogromny, że nazwano go Okiem Boga, wydawało się, że to dar od losu. Wydobycie cennych minerałów szybko uruchomiło mechanizmy korupcji, przemocy i degradacji środowiska, prowadząc do rozpadu tradycyjnych więzi, które przez wieki spajały wspólnotę.
„Gdy sprzedaliśmy Oko Boga” jest rezultatem sześciu lat reporterskiego śledztwa. Alex Cuadros oddaje głos członkom Cinta Larga, kreśląc przenikliwy portret Marii, Oity i Pio oraz ich przyjaciół – ludzi walczących o własną tożsamość i ziemię. Mikrohistorie osadza w rzetelnej analizie uwarunkowań społeczno-politycznych, które doprowadziły do tragedii. To historia wykraczająca daleko poza Amazonię. Opowieść o cenie, jaką płacą najsłabsi za postęp i eksploatację zasobów, i o stratach ponoszonych w pogoni za bogactwem.
Jarosław Źrałka „Majowie. Na tropie wielkiej cywilizacji Ameryki Środkowej” – premiera: 9 kwietnia
Budowniczowie piramid, twórcy skomplikowanego systemu pisma i mistrzowie astronomii – Majowie stworzyli jedną z najbardziej rozwiniętych, a zarazem zagadkowych cywilizacji w historii ludzkości. Archeolog Jarosław Źrałka od wielu lat kieruje badaniami na terenach współczesnej Gwatemali – w miejscu, gdzie w okresie przedhiszpańskim rozkwitała cywilizacja Majów. W swojej książce zabiera nas na popularnonaukową wyprawę przez dzieje tej kultury: od jej narodzin ponad cztery tysiące lat temu, przez okres rozkwitu i upadku wielkich miast, aż po czasy konkwisty i współczesność. Z pasją opowiada o życiu codziennym Majów. Jakie ofiary składali bogom? Jak wyglądały ich obrzędy pogrzebowe? Dlaczego grali w piłkę i co wchodziło w skład ich halucynogennych napojów?
Autor sięga po najnowsze odkrycia archeologiczne – w tym dokonane przez polskich badaczy w Gwatemali – a także po kroniki i hieroglificzne inskrypcje. Wskazuje też na ciągłość kultury Majów, których potomkowie wciąż żyją w Ameryce Środkowej, pielęgnując swoje tradycje i języki. „Majowie” to barwna historia cywilizacji – opowieść o jej triumfach, tajemnicach i determinacji, by zachować unikatową tożsamość.
Hwang Sok-yong „Mater 2-10”, tłum. Dominika Chybowska-Jang – premiera: 15 kwietnia
Lee Ji-no, zdesperowany pracownik kolei, prowadzi strajk okupacyjny. Przez ponad rok, w ciszy i samotności, na szczycie nieczynnego fabrycznego komina, protestuje w obronie godności – swojej i swoich kolegów. Tam, między niebem a ziemią, czas płynie inaczej, a Ji-no spotyka duchy zmarłych przodków, strażników pamięci, odsłaniające przed nim historię jego rodu.
„Mater 2-10” to monumentalna saga czterech pokoleń robotników, których życie nierozerwalnie splotło się ze stuleciem dziejów Korei – od okupacji japońskiej i walki o niepodległość, przez wojnę koreańską, aż po brutalne realia współczesnej gospodarki. Hwang Sok-yong, wirtuoz prozy zaangażowanej, głośno upomina się o tych, których wymazano z historii.
Losy przedstawicieli klasy robotniczej stanowią tło refleksji o kosztach postępującej industrializacji oraz kondycji i tożsamości podzielonego narodu. W poruszającej narracji autor łączy fakty historyczne z elementami realizmu magicznego, tworząc najbardziej osobiste ze swoich dzieł. Książka znalazła się na krótkiej liście Międzynarodowej Nagrody Bookera 2024.
Autor książki, Hwang Sok-yong, w latach 60. XX wieku został aresztowany z przyczyn politycznych, a po uwolnieniu pracował dorywczo na budowach. Podczas wojny w Wietnamie walczył po stronie Amerykanów. Jest autorem kilkunastu powieści i opowiadań, laureatem wielu nagród literackich. W swoich utworach, czerpiąc z osobistych doświadczeń, podejmuje tematy ludzkiej samotności i wyobcowania oraz kryzysu człowieczeństwa.
Antonia Hylton „Szaleństwo. Rasizm i przemoc w szpitalu psychiatrycznym w Crownsville” – premiera: 24 kwietnia
Historia czarnych pacjentów była pomijana w podręcznikach od stuleci. „Szaleństwo” prowadzi czytelnika przez 93 lata funkcjonowania Szpitala w Crownsville, jednej z ostatnich instytucji segregacji rasowej, której gmach wciąż stoi w Maryland i szokuje swoimi archiwami. Antonia Hylton łączy osobiste historie pacjentów i pracowników naznaczonych pobytem i pracą w szpitalu z wnikliwą pracą na materiałach archiwalnych. Szaleństwo dokumentuje historię czarnych rodzin, które cierpiały nie tylko z powodu zaburzeń psychicznych, lecz także z powodu ciągłego niebezpieczeństwa i utraconej godności. Hylton odwołuje się również do własnej historii rodzinnej, odsłania sekrety i mierzy się ze wstydem, które naznaczyło jej pokolenie.
Szpital Crownsville początkowo funkcjonował jako obóz pracy, lecz z czasem rozrósł się w maleńkie miasteczko o powierzchni 1500 akrów. Instytucja ta stała się poligonem amerykańskich zmagań nad niewolnictwem, integracją rasową i wprowadzeniem praw obywatelskich. Hylton śledzi historię niewolnictwa w kontekście całkiem dosłownym: ciał i umysłów osób czarnoskórych.
Porywająca i poruszająca refleksja nad tym, jak państwo decyduje o tym, kto jest chory, kto przestępcą, a kto zasługuje na naszą opiekę. Autorka książki jest dziennikarką NBC News, laureatką nagród Peabody i Emmy, zajmującą się polityką i prawami obywatelskimi.
Christian L. Hart, Drew A. Curti „Wielcy kłamcy. Czego psychologia uczy nas o kłamstwie i jak nie dać się oszukać” – premiera: 5 maja
Kłamiemy wszyscy: z grzeczności, dla wygody, by uniknąć konfliktu… Drobne oszustwa zwykle nie niosą ze sobą poważnych szkód. Są jednak osoby, których kłamstwa potrafią zniszczyć relacje, doprowadzić firmy do bankructwa, a nawet podważyć struktury państwa. To właśnie oni – wielcy kłamcy. Kim są ci ludzie i co sprawia, że posługują się fałszem z taką bezwzględnością i rozmachem? I najważniejsze – jak rozpoznać arcyłgarzy i nie dać się oszukać?
Autorzy przyglądają się tej wyjątkowo niebezpiecznej grupie z perspektywy psychologicznej. Opierając się na badaniach, analizują czynniki genetyczne i środowiskowe sprzyjające nieuczciwości oraz kluczowe cechy osobowości wielkich kłamców. Prześwietlają strategie stosowane przez obłudnych polityków i lekarzy, oszustów matrymonialnych czy psychopatów manipulujących najbliższymi. Wyjaśniają mechanizmy zarówno wykrywania kłamstw, jak i ulegania im.
Pełna autentycznych, często wprost niewiarygodnych, historii książka uczy, jak skutecznie bronić się przed oszustwami, i pozwala zrozumieć psychologię wielkiego kłamstwa.
Eoghan Walls „Ewangelia według Orli” – premiera: 7 maja
„Ewangelia według Orli” to opowieść o dorastaniu młodej dziewczyny, Orli, oraz o mężczyźnie, którego spotyka na swojej drodze – człowieku obdarzonym zdumiewającą i unikalną zdolnością. To także powieść drogi, wiodąca przez północną Anglię, po tym jak ta dwójka wspólnie ucieka z rodzinnej wioski bohaterki. Tutaj tajemnice wiary zderzają się czołowo z kaprysami współczesnych obyczajów. To pełne humoru, mądre, głęboko ludzkie, a momentami zapierające dech w piersiach dzieło prozy lirycznej.
Zachwycający debiut powieściowy północnoirlandzkiego poety i powieściopisarza Eoghana Wallsa. Autor zdobył kilka nagród za swoją twórczość, z których najważniejszą jest Eric Gregory Award otrzymana w 2006 roku. Obecnie mieszka z rodziną w północnej Anglii.
Arvind Narayanan, Sayash Kapoor „Sztuczna inteligencja. Złudne obietnice, realne możliwości” – premiera: 15 maja
Czujesz się zagubiony w temacie sztucznej inteligencji i martwisz się, co oznacza ona dla twojej przyszłości oraz przyszłości świata? Nie jesteś sam. AI jest wszędzie – a niewiele rzeczy otoczonych jest tak wielkim szumem medialnym, dezinformacją i niezrozumieniem. W książce „Sztuczna inteligencja” informatycy Arvind Narayanan i Sayash Kapoor przebijają się przez ten chaos, aby dać ci kluczowe zrozumienie tego, jak działa AI, a dlaczego często nie działa; gdzie może być użyteczna lub szkodliwa oraz kiedy powinieneś podejrzewać, że firmy wykorzystują modę na technologię, by sprzedać „szarlatanerię” – produkty, które nie działają i prawdopodobnie nigdy nie będą.
Uznając potencjał niektórych rozwiązań AI, takich jak ChatGPT, „Sztuczna inteligencja” demaskuje wszechobecne, mylące twierdzenia na temat możliwości sztucznej inteligencji i opisuje poważne szkody, jakie AI już wyrządza poprzez sposób, w jaki jest budowana, reklamowana i wykorzystywana w takich obszarach jak edukacja, medycyna, rekrutacja, bankowość, ubezpieczenia czy wymiar sprawiedliwości.
Książka wyjaśnia kluczowe różnice między rodzajami AI, tłumaczy, dlaczego organizacje dają się nabrać na cyfrową „ściemę”, dlaczego AI nie naprawi mediów społecznościowych, dlaczego nie stanowi zagrożenia egzystencjalnego i dlaczego powinniśmy znacznie bardziej martwić się tym, co ludzie zrobią z AI, niż tym, co AI zrobi sama z siebie. Autorzy – profesor i doktorant informatyki na Uniwersytecie Princeton – ostrzegają również przed niebezpieczeństwami świata, w którym sztuczna inteligencja pozostaje pod kontrolą gigantów technologicznych (Big Tech), w dużej mierze nieponoszących odpowiedzialności za swoje działania. Ujawniając ograniczenia i realne ryzyka związane ze sztuczną inteligencją, książka pomoże ci podejmować lepsze decyzje dotyczące tego, czy i jak korzystać z AI w pracy i w domu.
Rowan Jacobsen „Dzikie kakao. Wyprawa do źródeł czekolady” – premiera: 25 maja
Laureat Nagrody Jamesa Bearda, Rowan Jacobsen, przedstawia porywającą opowieść o rolnikach, aktywistach i rzemieślnikach czekolady, którzy wbrew wszelkim przeciwnościom walczą o wskrzeszenie starożytnych odmian kakao i stworzenie najlepszej tabliczki na świecie.
Kiedy Rowan Jacobsen po raz pierwszy usłyszał o czekoladzie zrobionej w całości z dzikiego, boliwijskiego kakao, był nastawiony sceptycznie. Woskowata, masowa czekolada z jego dzieciństwa pozostawiła go obojętnym na ten przysmak, a większość ekspertów uważała, że dzikie kakao zniknęło z lasów deszczowych wieki temu. Jednak wystarczył jeden oszałamiający kęs Cru Sauvage, by zmienić wszystko. Podążając śladem czekolady w głąb łańcucha dostaw i cofając się w przeszłość, Jacobsen podróżuje przez lasy deszczowe Amazonii i Ameryki Środkowej. Odnajduje tam rzemieślników, aktywistów i rdzennych przywódców, którzy sprzeciwiają się systemowi – systemowi, który dawno temu porzucił dzikie i szlachetne odmiany kakao na rzecz wysokowydajnych, ubogich w smak hybryd, preferowanych przez wielkie koncerny czekoladowe.
To, co odkrył, okazało się renesansem kakao. Jego przewodnicy, ratując ostatnie ocalałe szczepy starożytnego kakao znad krawędzi zagłady, stworzyli przy okazji alternatywny system. Taki, który przywraca dobrobyt lokalnym gospodarkom, użyźnia ziemię i chroni ją przed niszczycielską ekspansją hodowli bydła. Tymczasem nowe pokolenie twórców czekolady bean-to-bar (od ziarna do tabliczki) ściga się, by zdobyć te rzadkie odmiany i wyprodukować niezwykłą czekoladę o bogactwie smaków, jakiego nikt nie uważał za możliwe.
Pełna barwnych postaci, tętniących życiem krajobrazów i zaskakującej historii, książka „Dzikie kakao” zapowiada się na lekturę tak bogatą, złożoną i uzależniającą, jak sama dobra czekolada.
Ramie Targoff „Siostry Szekspira. Pisarki, które tworzyły renesans” – premiera: 8 czerwca
Ta niesamowita książka poświęcona angielskim pisarkom w dobie renesansu całkowicie zmienia nasze przekonania dotyczące epoki szekspirowskiej. Pozwala poznać życiorysy czterech kobiet, które poświęciły się zajęciu sobie nieprzeznaczonemu i to na długo przed tym, zanim ktokolwiek mógł sobie wyobrazić, że będą miały „własny pokój”.
Ramie Targoff w swojej nowatorskiej książce o życiu codziennym w szekspirowskiej Anglii przenosi nas od pełnej przepychu koronacji królowej Elżbiety do domów czterech pisarek – kobiet, które pod względem prawnym nadal stanowiły własność mężczyzn. Niektórzy czytelnicy mogli słyszeć o Mary Sidney, uznanej poetce i siostrze słynnego sir Philipa Sidneya, lecz niewielu mogło zapoznać się z twórczością Aemilii Lanyer, pierwszej kobiety, która opublikowała w szesnastym wieku swój zbiór poezji, czy Elizabeth Cary, autorki pierwszego dramatu napisanego przez kobietę dotyczącego żydowskiej księżniczki Mariam. Jest też Anne Clifford, zapalona pisarka pamiętników, zmuszona do walki z patriarchatem, który próbował obrabować ją z należnej jej ziemi podczas jednej z najbardziej bulwersującej batalii o spadek owych czasów.
Te kobiety miały mężów i dzieci, którymi się zajmowały, lecz niewielkie możliwości uprawiania sztuki. Mimo to odważnie nazywały się pisarkami, poszukując własnego pokoju, miejsca, do którego drzwi od wieków były dla nich zamknięte. Targoff wyważa te drzwi, odkrywając skarb kryjący się w twórczości tych niezwykłych kobiet. Pozwala nam zobaczyć renesans w zupełnie nowym świetle, wzbogacając nasze rozumienie historii i oferując tak potrzebne nam dzisiaj kobiece świadectwo na temat życia w epoce Szekspira.
Autorka książki, Ramie Targoff, jest profesorem nauk humanistycznych w katedrze im. Jehudy Reinharza, profesorem literatury angielskiej oraz współprzewodniczącą wydziału italianistyki na Uniwersytecie Brandeisa.
fot. Freepik
TweetKategoria: premiery i zapowiedzi
