Einstürzende Neubauten, berliński undeground i manifest indywidualizmu. Premiera książki „Hałas. Wspomnienia Przesterowane” Alexandra Hackego

11 czerwca 2026

Gusstaff Records, niezależna wytwórnia publikująca od lat płyty takich artystów jak Hugo Race, Tarwater, Mikołaj Trzaska czy Jacaszek, wydała pierwszą książkę w swym katalogu. „Hałas. Wspomnienia Przesterowane” to autobiografia Alexandra Hackego, jednego z filarów legendarnego zespołu Einstürzende Neubauten, a także pasjonująca kronika berlińskiego undergroundu, punka, muzyki industrialnej, filmu i sztuki.

Alexander Hacke jak mało kto miał wpływ na kształt sceny undergroundowej i awangardowej w Niemczech, a później również poza nimi. Słynący z radykalnego przekraczania granic, otwartości na eksperymenty i śmiałego łączenia różnorodnych stylistyk i form sztuki multiinstrumentalista dał się poznać nie tylko z działalności w Einstürzende Neubauten, ale też współpracy z Crime & the City Solution, The Tiger Lillies, Davidem Yowem z Jesus Lizard czy niezliczonych projektów solowych lub zrealizowanych wspólnie z małżonką Danielle de Picciotto.

Muzyką zainteresował się bardzo wcześnie. Mając niecałe cztery lata, był – jak sam przyznaje – opętany Ludwigiem van Beethovenem. Na ósme urodziny kolega z klasy podarował mu płytę Alice Coopera, a od wujka dostawał albumy Jimi Hendrixa i Pink Floyd. Wkrótce zaczął eksperymenty z nagrywaniem na taśmę przeróżnych dźwięków – od nylonowej linki latawca ciągniętej przez wiatr po przeskoki igły na płytach z kolekcji matki. Jako czternastolatek grał już na kilku instrumentach i posiadał cały arsenał sprzętu.

Młody Hacke porzucił szkołę średnią, by stać się częścią rozkwitającej sceny podziemnej Berlina, opanowanej przez punków, squatersów i innych freaków. „Berlin tętnił życiem, a ja byłem w samym środku tego szalonego kreatywnego upojenia” – wspomina. „Każdego wieczora zakładano nowe zespoły, nawet jeśli początkowo istniały tylko jako graffiti na ścianie nocnego lokalu lub żaden z członków zespołu nie grał na instrumencie” – dodaje.

W 1980 roku jako piętnastolatek Hacke dołączył do zespołu Einstürzende Neubauten, by u boku swojego kolegi, Blixy Bargelda, rozpocząć międzynarodową karierę, której nikt by im nie wieszczył, biorąc pod uwagę niekonwencjonalną muzykę zespołu. Grupa łączyła dadaizm z industrialem, kładąc podwaliny pod eksperymenty obecne w muzyce po dziś dzień. Ich występy przypominały hałaśliwe misteria tworzone przy pomocy tradycyjnych instrumentów, ale też wiertarek, szlifierek, metalowych przedmiotów i urządzeń własnych konstrukcji. Zdarzało się, że występy polegały częściowo na rozbijaniu sali pneumatycznymi młotami. Z czasem muzyka Einstürzende Neubauten nabrała melodycznego wyrafinowania, a grupa doczekała się nawet kilku przebojów z prawdziwego zdarzenia („Sabrina”, „Garden”).

W książce „Hałas. Wspomnienia Przesterowane” Hacke opisuje, w jakich okolicznościach rodziły się przełomowe płyty Einstürzende Neubauten, relacjonuje trasy koncertowe i nagrywanie teledysków. Nie szczędzi przy tym anegdot, jak ta o kradzieży i przemycie niedźwiedziego futra z Rosji czy zdobyciu podróbek gadżetów zespołu w Meksyku. Równie fascynujący jest jego udział w reaktywacji Crime & the City Solution, gdzie grał obok muzyków znanych z grup Nicka Cave’a The Birthday Party i The Bad Seeds, czy okoliczności powstania wielu innych projektów, również tych literackich, jak stworzony wspólnie z The Tiger Lillies performans multimedialny „Mountains of Madness” (z ang. „W górach szaleństwa”) na podstawie prozy H.P. Lovecrafta albo prezentowane również w Polsce multimedialne przedstawienie „The Ship Of Fools” (z ang. „Statek głupców”) oparte na średniowiecznej satyrze Sebastiana Branta.

Sporo miejsca Hacke poświęca również prywatnemu życiu, które oczywiście jest nierozerwalnie związane z jego artystyczną działalnością. Relacjonuje swój młodociany związek z Christiane F., autorką książki „My, dzieci z Dworca Zoo”, a także relacje z kolejnymi kobietami, przyznając szczerze, że niejednokrotnie zachowywał się niestosownie. W końcu jednak odnalazł prawdziwą miłość i artystyczne odbicie w osobie Danielle de Picciotto, z którą po dziś dzień tworzy duet hackedepicciotto. Hacke otwarcie opisuje też „intensywne eksperymenty” ze środkami pobudzającymi i kilkudniowym brakiem snu czy problemy z alkoholem tak powszechne w branży muzycznej. „Należałem do klasy snobów żłopiących alkohol z wyższej półki, którzy otwarcie twierdzą, że jest OK, gdy sobie pofolgują, bo wydają na truciznę dużo więcej pieniędzy niż człowiek z ulicy” – przyznaje. Choć ilość alkoholu i narkotyków, którą spożył przez prawie cztery dekady, powaliłaby na kolana słonia, dziś Hacke jest trzeźwy i wolny od środków odurzających.

„Hałas. Wspomnienia Przesterowane” to także manifest artystycznego indywidualizmu i kreatywności. Przez wszystkie te dekady Hacke pozostał wierny sobie, unikał podążania za chwilowymi trendami i nadal krytykuje konformizm. Jak sam przyznaje, bycie outsiderem jest w świecie mediów społecznościowych piętnem, a buntowanie się przeciw systemowi daje z pewnością mniej „lajków”, ale pozwala podążać własną drogą.

W związku z premierą autobiografii „Hałas. Wspomnienia Przesterowane” Alexandra Hackego w kilku miastach zorganizowano spotkania z tłumaczem i wydawcą książki, Januszem Muchą z Gusstaff Records: w czwartek 11 czerwca w Zielonej Górze (Galeria BWA, godz. 19:00), w piątek 12 czerwca w Poznaniu (Longplay, godz. 19:00), w czwartek 18 czerwca w Bydgoszczy (Tniebajka, godz. 18:00), w piątek 19 czerwca w Pile (Regionalne Centrum Kultury, godz. 18:00), w sobotę 20 czerwca w Warszawie (Pardon, To Tu, godz. 17:00), a w środę 24 czerwca we Wrocławiu (Tajne Komplety, godz. 18:00). Sam Alexander Hacke wspólnie ze swoim polskim wydawcą będzie gościł w sobotę 4 lipca na festiwalu Inne Brzmienia w Lublinie. Spotkanie o godz. 16:00 poprowadzi Jarek Szubrycht.

„Hałas. Wspomnienia Przesterowane” Alexandra Hackego można już zamawiać na stronie wytwórni Gusstaff Records oraz w wielu innych sklepach muzycznych i księgarniach. Książka ukazała się pod patronatem Booklips.pl.