Ambitna proza, reportaże i klasyka w zapowiedziach Filii Literackiej na 2026 rok
Filia Literacka udostępniła zapowiedzi na najbliższe miesiące. Nadchodzący rok będzie należał zarówno do literackiego reportażu, jak i ambitnej, wartościowej prozy.
William S. Burroughs „Ćpun”, tłum. Teresa Tyszowiecka – premiera: styczeń
„Ćpun” Williama S. Burroughsa to szczera, autobiograficzna relacja z życia heroinisty w powojennej Ameryce. Autor, ukrywający się pod pseudonimem William Lee, prowadzi czytelnika przez szpitalne odwyki i czarne rynki Nowego Jorku, Nowego Orleanu i Meksyku. Surowy, niemal reporterski styl, slang i brak upiększeń tworzą portret uzależnienia jako mechanizmu przetrwania i autodestrukcji. To klasyk literatury kontrkulturowej, który demitologizuje narkotyczny „romans” i pokazuje jego realną cenę.
Oscar Wilde „Portret Doriana Graya”, tłum. Maria Feldmanowa – premiera: styczeń
Dorian Gray pragnie wiecznej młodości. Gdy jego portret zaczyna starzeć się zamiast niego, chłopak zatraca się w świecie przyjemności, płacąc za to cenę własnej duszy. „Portret Doriana Graya” to ponadczasowa opowieść o obsesji na punkcie wyglądu, o cienkiej granicy między wolnością a upadkiem i o tym, jak łatwo zatracić siebie, kiedy spełniają się nasze najciemniejsze pragnienia.
Fiodor Dostojewski „Białe noce”, tłum. Stasia Budzisz – premiera: styczeń
Samotnik i kobieta czekająca na ukochanego spotykają się w białe petersburskie noce. Ich krótka, ale intensywna relacja odsłania całe piękno i kruchość ludzkich uczuć. Autor z niezwykłym wyczuciem pokazuje, jak łatwo kogoś zranić i jak trudno otworzyć się na drugiego człowieka. To historia o tym, czego może doświadczyć każdy i każda z nas – o samotności, tęsknocie, nadziei i rozczarowaniu. „Białe noce” poruszą wszystkich, którzy choć raz dali się bez reszty pochłonąć marzeniom.
Mary Shelley „Frankenstein”, tłum. Noemi Cis – premiera: styczeń
Opowieść o granicach nauki i samotności. Gdy Frankenstein tworzy sztuczne życie, nie przewiduje, że to, co stworzył, obróci się przeciwko niemu. Kto tu naprawdę jest potworem? Mary Shelley napisała „Frankensteina”, mając zaledwie 19 lat – i stworzyła jedną z najbardziej poruszających, mrocznych i uniwersalnych historii. To nie tyle opowieść o nauce, ile o odpowiedzialności za jej wytwory. Jeśli myślisz, że klasyka to nuda, daj szansę „Frankensteinowi” – czasem ten „potwór” może zrozumieć cię lepiej niż niejeden żywy człowiek.
Charlotte McConaghy „Kiedyś były tu wilki”, tłum. Katarzyna Bażyńska-Chojnacka – premiera: wiosna
Ekothriller o Inti Flynn, która przyjeżdża do Szkocji, by ponownie odtworzyć pewną populację wilków. Jej projekt budzi lęk i agresję lokalnej społeczności, a po znalezieniu ciała martwego mężczyzny podejrzenia padają na drapieżniki – i na samą Inti. Bohaterka, zmagając się z traumą i milczeniem siostry, próbuje ocalić zwierzęta i odkryć prawdę. To poruszająca opowieść o empatii wobec natury oraz o granicach, jakie wyznaczamy sobie i innym.
Philip Gourevitch „Pragniemy zawiadomić, że jutro zostaniemy zabici wraz z rodzinami”, tłum. Adrian Stachowski – premiera: wiosna
W kwietniu 1994 roku rząd Rwandy wezwał większość Hutu do eksterminacji mniejszości Tutsi. W ciągu zaledwie 3 miesięcy zamordowano 800 tysięcy osób. Philip Gourevitch stworzył przejmujący reportaż, który łączy historię ludobójstwa, osobiste świadectwa ocalałych i próbę zrozumienia niewyobrażalnego. To nie tylko książka o przeszłości – to ostrzeżenie, pamięć i apel o empatię.
Virginia Evans „The Correspondent”, tłum. Katarzyna Bażyńska-Chojnacka – premiera: wiosna
Sybil Van Antwerp przez całe życie pisała listy – do rodziny, przyjaciół, pisarzy i do kogoś, komu nigdy żadnego nie wysłała. Gdy przeszłość przypomina o sobie, Sybil musi zmierzyć się z dawnym bólem i odkryć, że przebaczenie może być jedyną drogą naprzód.
Chimamanda Ngozi Adichie „Bilans snów”, tłum. Kaja Gucio – premiera: wiosna
„Bilans snów” (ang. „Dream Count”) – najnowsza książka autorki – porusza historię czterech kobiet, których losy splatają się między Nigerią a Stanami Zjednoczonymi. To powieść o miłości, ambicjach i klasowych napięciach, a punktem zwrotnym jest dramat przemocy, który wystawia na próbę kobiecą przyjaźń i wiarę w sprawiedliwość. Bilans snów odsłania cenę pragnień i siłę solidarności kobiet.
Randall K. Wilson „Miejsce zwane Yellowstone”, tłum. Adrian Stachowski – premiera: wiosna
Yellowstone to Wonderland, amerykańska Serengeti, Klejnot Koronny Parków Narodowych… i jedno z najbardziej rozpoznawalnych miejsc na świecie. To tutaj po raz pierwszy podejmowano próby ochrony dzikich zwierząt, przywracania zagrożonych gatunków i rozwijania turystyki przyrodniczej. Ale historia parku to też konflikty i wykluczenia – spory o prawa do ziemi, której pozbawieni zostali rdzenni Amerykanie, napięcia między ochroną przyrody a jej komercjalizacją.
Kerstin Holzer „Lato Thomasa Manna”, tłum. Monika Kilis – premiera: wiosna
Lato 1918 roku. Bawaria, jezioro Tegernsee, dom pełen dziecięcych śmiechów, spacerów, wiosłowania i… pisarskich rozterek. Thomas Mann, przyszły noblista, spędza wakacje z rodziną w cieniu wielkiej historii – klęski Niemiec, rewolucji i własnych wątpliwości. Kerstin Holzer z humorem i swadą opowiada o tym przełomowym lecie – o lękach, nadziejach i sile miłości, która potrafi wszystko zmienić.
Patrick Ryan „Buckeye”, tłum. Ania Halbersztat – premiera: lato
W Bonhomie w stanie Ohio skradziony moment namiętności łączy Cala Jenkinsa, mężczyznę niezdolnego do służby wojskowej, z Margaret Salt, kobietą próbującą ukryć swoją przeszłość. Żona Cala, Becky, ma duchowy dar: jest jasnowidzką, która potrafi przywoływać zmarłych – pomagając rodzinom nawiązać kontakt z tymi, których stracili. Mąż Margaret, Felix, służy na statku towarowym Marynarki Wojennej, z dala od niebezpieczeństwa – aż do momentu, gdy nadchodzi telegram sugerujący, że mogło wydarzyć się coś nie do pomyślenia. „Buckeye” to próba głębokiego zrozumienia ludzkiego ducha i uchwycenia tego, czym może być uniwersalne pragnienie miłości i dobra.
Chimamanda Ngozi Adichie „Amerykaana”, tłum. Kaja Gucio – premiera: lato/jesień
To jedna z najważniejszych powieści pisarki. Opowiada o młodej Nigeryjce, która wyjeżdża do USA i doświadcza zderzenia kultur, rasizmu i problemów tożsamości. Ifemelu, prowadząc bloga o codziennych napięciach międzykulturowych, uczy się żyć w kraju, w którym po raz pierwszy doświadcza tego, co oznacza bycie z konkretnej „rasy”. Jej ukochany, Obinze, trafia do Wielkiej Brytanii i walczy o przetrwanie jako pozbawiony istotnych dokumentów imigrant. Po latach oboje wracają do Lagos, by zmierzyć się z własnymi wyborami i sprawdzić, czy dawne uczucie ma jeszcze szansę.
Agata Romaniuk „Na nogach. Opowieści o chodzeniu” – premiera: lato
Agata Romaniuk nieustannie podąża za historiami – czasem drogą dziecięcej wyobraźni, innym razem ścieżką socjologicznego namysłu. Teraz znów jest w ruchu. Przemierza miasta i pustkowia, asfalt i błoto, samotnie i wśród tłumu. Tropi to, co dzieje się między jednym krokiem a drugim – i to, co się w człowieku wtedy uruchamia. Dokąd zmierza ta opowieść? Na razie pozostaje to tajemnicą, ale jedno wiemy na pewno: nie będzie to zwykła przechadzka.
Olga Wiechnik „Schroniska” (tytuł roboczy) – premiera: lato
Książka Olgi Wiechnik to zbiór kilku tekstów lifestylowo-reporterskich – z rozbudowanym rysem historycznym – opowiadających o najpiękniejszych polskich schroniskach górskich. Każde ze schronisk znajduje się w innym paśmie górskim, ma swój specyficzny charakter i osobną historię. Tereny pogranicza, na których położone są schroniska, to często miejsca, które kryją fascynujące opowieści i przyciągają nieprzeciętnych ludzi. To opowieść o rozwoju turystyki górskiej z jej pierwotnym etosem i współczesnymi wyzwaniami, o relacji człowieka z przyrodą, o naturze, kulturze i historii.
Magdalena Genow-Jopek „Dalej już tylko wschód. Reportaże o Wielkopolsce” (tytuł roboczy) – premiera: lato
Dlaczego Wielkopolska traktowana jest jak region do zarabiania pieniędzy, a nie miejsce buntu i innowacji? Dlaczego Powstanie Wielkopolskie – jedyne zwycięskie i Poznański Czerwiec – pierwszy zryw w komunistycznej Polsce przez lata były marginalizowane? Co to znaczy „poznańskość”? W swojej książce reporterskiej o Wielkopolsce Magdalena Genow-Jopek dociera do esencji wielkopolskiego (i nie tylko) regionu poprzez rozmowy z ludźmi naznaczonymi doświadczeniami historii i społecznego wyobcowania. Odwiedza miasteczka i wioski, źródliska i lasy, pyta i zbiera opowieści – jeżdżąc na rowerze, chodząc pieszo lub pływając kajakiem.
Diana Dąbrowska, Katarzyna Czajka-Kominiarczuk „Kino włoskie” (tytuł roboczy) – premiera: lato/jesień
Autorki opowiadają historię Włoch przez pryzmat kinematografii, zarówno tej wywodzącej się z kultury włoskiej, jak i tej, która przychodzi z zewnątrz – z USA, Europy czy Polski. To podróż skupiona przede wszystkim na wątkach filmowych, ale przechadzek i podróży geograficznych również w niej nie zabraknie. „Kino włoskie” to próba zrozumienia, dlaczego kultura, pejzaż i historia Włoch wciąż fascynują tak wielu reżyserów na całym świecie.
Jakub Ambrożewski „Piosenki do wyjaśnienia” (tytuł roboczy) – premiera: lato/jesień
Książka jest rozwinięciem cyklu „Piosenka do wyjaśnienia” emitowanego od października 2024 roku w Programie III Polskiego Radia. Tym razem to zbiór esejów na temat wybranych utworów wydanych w latach 80. XX wieku, zarówno tych polskich, jak i zagranicznych. Ambrożewski, starając się naszkicować muzyczny krajobraz lat 1980-89, pokazuje znaczenie dekady formatywnej dla ukształtowania się i zrozumienia również dzisiejszej popkultury.
[am]
TweetKategoria: premiery i zapowiedzi
