Wielka Brytania: duży spadek zainteresowania czytaniem w wolnym czasie wśród dzieci i młodzieży
Coraz mniej młodych ludzi sięga po literaturę z własnej woli. Zgodnie z badaniem National Literacy Trust zaledwie 32,7 proc. Brytyjczyków w wieku 8-18 lat deklaruje, że lubi czytać w wolnym czasie. W ciągu ostatnich 20 lat odsetek ten spadł aż o 36 proc.
Badania z Wielkiej Brytanii ukazują najniższy od dwóch dekad poziom satysfakcji z czytania wśród dzieci i młodzieży. Zgodnie z danymi National Literacy Trust w ciągu ostatnich 20 lat odsetek dzieci czytających spadł o 36 proc., a liczba tych, które czytają codziennie, zmniejszyła się z 38,1 proc. do 18,7 proc.
Poziom zadowolenia z czytania obniżył się u wszystkich dzieci i młodzieży, ale różnice są zauważalne w zależności od płci i wieku. Najbardziej widoczny spadek odnotowano wśród uczniów szkół podstawowych, a w szczególności wśród chłopców w wieku 11-16 lat, podczas gdy wśród dziewcząt odsetek ten utrzymuje się na względnie stabilnym poziomie.
National Literacy Trust zwraca uwagę na sposoby zachęcania do czytelnictwa – tak, by odpowiadały one pasjom dzieci i młodzieży oraz współczesnym mediom, z których korzystają. Z badania wynika, że młodzi Brytyjczycy byli zmotywowani do czytania, gdy publikacje były powiązane z ich ulubionym filmem lub serialem telewizyjnym (38,1 proc.), odpowiadały ich zainteresowaniom lub hobby (37,1 proc.) albo miały ciekawą okładkę (30,9 proc.). Istotna okazała się również możliwość swobody wyboru lektury (26,6 proc.).
Dobrym czasem na sięgnięcie po książkę są wakacje. Wraz z końcem roku szkolnego dzieci zyskują długo wyczekiwaną wolność – od obowiązków, ocen i szkolnych rytuałów. Niestety często oznacza to także przerwę od książek. Choć właśnie wtedy mogą czytać bez presji, listy lektur i porównań z rówieśnikami. I choć potrzeba odpoczynku od szkolnej rutyny jest jak najbardziej uzasadniona, to całkowite odstawienie książek może mieć długofalowe konsekwencje: spadek koncentracji, zubożenie słownictwa, trudności z ponownym wejściem w rytm nauki po wakacjach.
Termin „summer slide”, czyli dosłownie „letni zjazd” lub „wakacyjny regres”, odnosi się do zjawiska pogorszenia się umiejętności – głównie czytelniczych i edukacyjnych – którego dzieci często doświadczają w czasie długiej przerwy wakacyjnej. „Wakacje są czasem, kiedy wielu uczniów naturalnie ogranicza kontakt z książkami. Brak codziennej, szkolnej rutyny sprawia, że sięganie po lekturę może zejść na dalszy plan – zwłaszcza u dzieci, które wcześniej nie miały dużej motywacji do czytania. Po powrocie do szkoły można zaobserwować u nich obniżoną koncentrację, mniejszy zasób słownictwa oraz trudności z ponownym wejściem w rytm nauki” – zauważa Katarzyna Lisowska-Bojar z Academy International.
Rodzice mogą jednak sprawić, by dzieci chętniej sięgały po książki nawet podczas letnich przerw. Kluczem jest tworzenie naturalnych okazji do czytania.
Podróż pociągiem, samochodem czy autobusem mogą być dobrym momentem, by zaproponować dziecku książkę jako sposób na ciekawe spędzenie czasu. Wspólnie możecie wybrać tytuł, który sprawi, że droga minie szybciej i przyjemniej. Warto też odwiedzić na wczasach miejscową bibliotekę lub księgarnię. Wspólna wyprawa do miejsca pełnego książek to świetna sposobność, by wzbudzić u dziecka ciekawość i chęć odkrywania. Będzie dzięki temu miało możliwość samodzielnego wyboru lektury.
Należy pamiętać, że nie można narzucać czytania jako obowiązku – lepiej wpleść książki w codzienne chwile: wieczorne czytanie przed snem, relaks na hamaku czy lekturę na plaży. Można też stworzyć wakacyjną półkę z książkami w specjalnym miejscu w domu lub pokoju dziecka.
Oczywiście dzieci naśladują dorosłych, więc trzeba też pokaż, że sami sięgamy po książki w czasie wolnym. Wspólne rozmowy o przeczytanych historiach mogą być dodatkową motywacją. „Czytanie to coś więcej niż umiejętność – to sposób poznawania świata i rozwijania wyobraźni. To również przestrzeń, w której dziecko może zadawać pytania, rozwijać ciekawość i samodzielnie interpretować rzeczywistość. Książki dają nie tylko wiedzę, ale też emocje, obrazy i historie, które zostają z nami na długo. Właśnie dlatego warto wspierać naturalne zainteresowanie czytaniem – nie poprzez przymus, lecz przez codzienne, autentyczne doświadczenie kontaktu z literaturą” – mówi psycholog szkolna Katarzyna Lisowska-Bojar.
Warto podkreślić, że problem nie dotyczy jedynie Wielkiej Brytanii oraz dzieci i młodzieży w wieku do 18 lat. Niedawno na równie duży spadek czytelnictwa wśród studentów zwrócono uwagę w Niemczech.
[am]
fot. Freepik
Kategoria: newsy
