Tatuś Muminka stoi na wielkiej muszli. Nieznane prace Tove Jansson będą po raz pierwszy pokazane publicznie

Niepokazywane wcześniej rysunki z archiwum Tove Jansson znajdą się wśród ponad 100 eksponatów, które zostaną zaprezentowane w Londynie na wystawie poświęconej fińskiej artystce i autorce popularnych książek dla młodych czytelników.

Jedną z nieudostępnianych dotąd publicznie prac jest szkic przedstawiający Tatusia Muminka stojącego na wielkiej muszli. Był to wczesny projekt okładki do książki „Tatuś Muminka i morze”, w której rodzina Muminków przenosi się na odległą wyspę, by zacząć wszystko od nowa. Rysunku nie widziała przed przygotowaniem wystawy nawet Sophia Jansson, bratanica Tove, która jest prezeską firmy Moomin Characters. „To właśnie jest niezwykłe w Tove. Była niezwykle płodną twórczynią” – powiedziała w rozmowie z „The Guardian”.

Wstępny projekt różnił się od tego, który ostatecznie trafił na okładkę książki. W ocenie Paula Gravetta, kuratora zapowiadanej wystawy, był jednak „równie udany” co finalna wersja.

Jednym z eksponatów będzie też szkic innej wczesnej ilustracji Jansson. „To cud, że w ogóle się zachował, bo jest poplamiony kawą i miał trafić do kosza na makulaturę. Zauważył go i uratował inny rysownik” – relacjonuje kurator.

Na wystawie znajdą się także prace Tove z dzieciństwa, jak choćby zamieszczona poniżej ilustracja z baśni „Księżniczka Lśniącozłota”. Przyszła „mama Muminków” już w wieku siedmiu lat zaczęła własnoręcznie pisać, ilustrować i zszywać książeczki. Do naszych czasów zachowało się łącznie czternaście tomików z krótkimi historyjkami i wierszykami. Każda była starannie opatrzona datą między 1921 a 1925 rokiem. Jak zauważył Paul Gravett, w rysunkach tych „widać fascynację fantastyką i światem marzeń sennych, która zrodziła się z lektur z czasów jej dzieciństwa”.

Pasja do literatury fantastycznej pozostała w Tove Jansson na długie lata. Zilustrowała m.in. szwedzkie wydanie „Wyprawy na żmirłacza” Lewisa Carrolla, a do „Alicji w Krainie Czarów” stworzyła rysunki rodem z horroru. Z kolei w „Hobbicie” przedstawiła Golluma jako istotę o potężnych rozmiarach. Tolkien był zaskoczony. Uświadomił sobie wtedy, że nigdy nie określił wzrostu tej postaci i dopiero w drugim wydaniu książki doprecyzował to dzięki Tove.

Ekspozycja obejmie również fotografie autorstwa Jansson i jej najbliższych, a także korespondencję artystki z bliski oraz z fanami w różnym wieku.

Wystawa zatytułowana „Tove Jansson and her Families” (z ang. „Tove Jannson i jej rodziny”) zostanie pokazana w nowo otwartym Centrum Ilustracji Quentina Blake’a w 25. rocznicę śmierci fińskiej artystki. Będzie można ją oglądać od 21 listopada 2026 roku do 9 maja 2027 roku. Jak podkreśla Sophia Jansson, to pierwsza w Wielkiej Brytanii wystawa skupiająca się na ilustracjach twórczyni Muminków. Wcześniej, w 2017 roku, w Picture Gallery w Dulwich zaprezentowano jej malarstwo.

Muminki łączy z Londynem szczególna więź. To właśnie w tutejszej gazecie „Evening News” zadebiutowała we wrześniu 1954 roku seria pasków komiksowych o Muminkach stworzona przez Tove Jansson, a kontynuowana później przez jej brata, Larsa Janssona. Historie te ukazały się w Polsce w albumach zbiorczych opublikowanych przez Wydawnictwo Egmont.

[am]
fot. Finnish Heritage Agency – CC BY 4.0
źródło: The Guardian, Time Out

Tweet

Tematy: Hobbit, literatura dla dzieci, Muminki, proza światowa, rysunki, Tove Jansson

Kategoria: newsy