Serhij Żadan otrzyma tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Wrocławskiego

26 lutego 2026

Uniwersytet Wrocławski poinformował, że jeden z najbardziej znanych ukraińskich pisarzy, Serhij Żadan, otrzyma doktorat honoris causa uczelni. Uroczystość nadania tytułu odbędzie się w maju.

Jak podkreślono w komunikacie, nadanie przez Senat Uniwersytetu Wrocławskiego tytułu doktora honoris causa Serhijowi Żadanowi ma „symboliczny wymiar”. „Jest znaczącym gestem solidarności społeczności akademickiej Uniwersytetu Wrocławskiego z Ukrainą i jej walką o wolność, tożsamość i kulturę, a także istotnym potwierdzeniem roli Wrocławia jako miasta otwartego na Globalny Wschód, wspierającego kulturę ukraińską i dialog międzykulturowy, jak też wymownym uhonorowaniem twórcy, którego dzieło przekracza granice literatury, stając się świadectwem epoki i narzędziem oporu wobec przemocy” – napisano.

„Twórczość i działalność publiczna Serhija Żadana stanowią wyjątkowy wkład w rozwój kultury nie tylko ukraińskiej, ale również europejskiej i światowej, a także w obronę wartości wolności, solidarności i godności ludzkiej. Uniwersytet Wrocławski, od lat angażujący się w dialog międzykulturowy, wspiera kulturę ukraińską i promuje wartości wolności, solidarności i odpowiedzialności obywatelskiej” – dodano.

Urodzony w 1974 roku w Starobielsku Serhij Żadan jest jednym z najważniejszych głosów współczesnej literatury ukraińskiej oraz najbardziej rozpoznawalnym obecnie, obok Tarasa Szewczenki, pisarzem ukraińskim na świecie. W 2022 roku polscy literaturoznawcy wysunęli jego kandydaturę do literackiej Nagrody Nobla.

Uniwersytet Wrocławski zwraca uwagę, że pisarz perfekcyjnie połączył w swojej prozie i poezji wysoki, liryczny język z kulturą masową, tworząc kunsztowny intertekstualny kolaż, w którym obok siebie funkcjonują zwyczajni ludzie, hipisi, proletariusze, przestępcy i święci. Język jego utworów jest żywy, autentyczny i dynamiczny, pełen miejskiego slangu, celnych, często gorzkich, metafor. Styl ten nadaje jego tekstom surową, niemal rockową energię. Jednak najważniejszą cechą pisarstwa Żadana jest mistrzowskie uchwycenie dramatycznych przemian społecznych i tożsamościowych Ukrainy po rozpadzie Związku Sowieckiego, a także doświadczenia wojny i oporu wobec rosyjskiej agresji.

„Śmiało można powiedzieć, iż jego utwory działają niczym czuły barometr, natychmiastowo reagujący na społeczno-polityczne trzęsienia ziemi. Jego twórczość, zwłaszcza ta po 2014 roku, stanowi bezkompromisowe i przenikliwe, głęboko zapadające w pamięć świadectwo wojny. Jak choćby to z powieści 'Internat’, gdzie pisarz wnikliwie oddaje psychologiczną i egzystencjalną pustkę życia na linii frontu, śledząc podróż bohatera, który musi wydostać siostrzeńca ze strefy okupowanej. Z kolei zbiory poetyckie, takie jak 'Życie Marii’ czy 'Templariusze’, scalają motywy biblijne i miłosne z surową, okrutną frontową rzeczywistością. Co istotne, Żadan nie tylko odzwierciedla ból i straty, ale też heroiczną niezłomność i codzienny, uporczywy opór, dając głos tym, którzy są bezpośrednio dotknięci konfliktem” – brzmi fragment uzasadnienia do wniosku w sprawie nadania tytułu.

Jak przypomina uczelnia, Żadan od lat obecny jest w życiu kulturalnym Wrocławia. Jego twórczość była prezentowana podczas najważniejszych wrocławskich wydarzeń kulturalnych. Jest laureatem przyznawanej w tym mieście Literackiej Nagrody Europy Środkowej Angelus. Gościł na Międzynarodowym Festiwalu Opowiadania oraz Wrocławskich Targach Dobrych Książek. Jego twórczość była i jest wielokrotnie omawiana w pracach licencjackich, magisterskich i doktoranckich studentów uczelni. „To nie tylko wybitny pisarz, ale również aktywista i zaangażowany obywatel. Po rosyjskiej inwazji w 2022 roku pozostał w Charkowie, gdzie organizował pomoc humanitarną, a w 2024 roku wstąpił do Gwardii Narodowej Ukrainy, w której szeregach pozostaje do dziś” – podkreślono.

Nadanie tytułu nastąpi 22 maja 2026 roku podczas konferencji „Przyszłość już tu jest. Polska – Ukraina – Europa”.

[am]
fot. Elena Ternovaja/Wikimedia Commons

Tematy: , , , , , ,

Kategoria: newsy