banner ad

Odkryto niepublikowane opowiadanie Raymonda Chandlera. Przypomina senny koszmar w stylu Franza Kafki czy Edgara Allana Poego

30 września 2025

Niepublikowane opowiadanie Raymonda Chandlera odkryto wśród dokumentów należących do sekretarki pisarza i jego późniejszej towarzyszki życia. Utwór nosi tytuł „Nightmare” (z ang. „Koszmar”) i ukazał się w najnowszym numerze pisma „The Strand Magazine”.

„Nightmare” to krótkie opowiadanie, któremu bliżej do dzieł Franza Kafki czy Edgara Allana Poego niż czarnych kryminałów Chandlera. W tym pełnym napięcia i mrożącym krew w żyłach utworze autor wyobraża sobie siebie w celi, oczekującego na egzekucję. Winny jest bowiem morderstwa, którego popełnienia nie pamięta. Wśród jego współwięźniów są dwaj mężczyźni, o których nic nie wie, i ciężarna kobieta o imieniu Elsa. W kącie zaś stoi pianino. Wizja pisarza staje się jeszcze mroczniejsza i dziwniejsza, gdy pojawia się temat czekającej go kary śmierci. „Gdy zastanawiałem się, najwyraźniej na głos, nad datą mojej egzekucji, strażnik powiedział do mnie: 'Za chwilę dostaniesz list z kopertą zaadresowaną twoim własnym pismem. W nim poznasz datę powieszenia'” – pisze Chandler.

Historia, być może zainspirowana jednym z koszmarów sennych, który przyśnił się autorowi, nie była pisana z myślą o publikacji. Powstała prawdopodobnie na początku lat 50., bo w przypisie Chandler wspomina swoją żonę, Cissy Pascal (która, nawiasem mówiąc, uznała utwór za „bardzo zabawny”), a ta zmarła w 1954 roku, pięć lat przed pisarzem.

Opowiadanie znajdowało się wśród dokumentów należących do sekretarki Chandlera i jego późniejszego towarzyszki życia, Jean Vounder-Davis. Odkrył je redaktor naczelny „The Strand Magazine” i tropiciel zaginionych literackich skarbów Andrew Gulli, który wcześniej odnalazł już teksty Johna Steinbecka, Williama Faulknera, Grahama Greene’a, H.G. Wellsa, Iana Fleminga czy Raymonda Chandlera. Kolekcja rzeczy należących do Jean Vounder-Davis, w tym maszyna do pisania Chandlera oraz szereg wierszy i prywatnych listów autora „Długiego pożegnania”, została sprzedana na aukcji w Nowym Jorku w grudniu 2024 roku. Gulli nie chciał wyjawić mediom, ile zapłacił za opowiadanie.

W „Nightmare” znajduje się również ciekawy trop dotyczący biografii Chandlera. Treść utworu sugeruje, że początki jego drogi pisarskiej mogły nie być tak proste, jak zwykł mówić. Kontynuując wątek otrzymania przerażającego listu z datą egzekucji, Chandler żartuje: „Przypomni mi czasy, kiedy dostawałem zwroty manuskryptów”. „Chandler uwielbiał mitologizować swoje życie. W 1933 roku powiedział przyjacielowi Williamowi Leverowi: 'sprzedałem pierwsze opowiadanie, które wysłałem’. Chodziło o 'Szantażyści nie strzelają’, opublikowane w 'Black Mask’ w grudniu tego samego roku” – skomentował dla „The Guardian” biograf pisarza, Tom Williams. Jeśli komentarz w „Nightmare” oddaje rzeczywiste myśli pisarza, to podważałby tezę o łatwym początku kariery.

[am]
fot. Wikimedia Commons

Tematy: , ,

Kategoria: newsy