Dawny dwór w Dubnikach, gdzie Henryk Sienkiewicz pisał „Pana Wołodyjowskiego”, sprzedany za bezcen

18 lipca 2025

Dawny dwór rodziny Mineyków w osadzie Dubniki na Białorusi, gdzie przyjeżdżał i tworzył Henryk Sienkiewicz, został sprzedany za bezcen na aukcji internetowej. Nowym właścicielem nieruchomości jest firma z obwodu grodzieńskiego zajmująca się produkcją materiałów budowlanych.

Dwukondygnacyjny dwór, zbudowany w 1878 roku przez polskiego ziemianina Bronisława Mineykę, wyróżnia się tym, że regularnie przyjeżdżał tam klasyk polskiej literatury i laureat Nagrody Nobla Henryk Sienkiewicz. Był spowinowacony z Mineykami przez zmarłą w 1885 roku żonę, Marię. W tym czasie Dubniki, niegdyś polskie, znajdowały się pod zaborem rosyjskim.

To właśnie tam Sienkiewicz miał stworzyć koncepcję „Potopu” (w latach 1884-1886) i napisać fragmenty „Pana Wołodyjowskiego” (w latach 1887-1888). Jego tamtejsi znajomi i mieszkańcy wsi stali się pierwowzorami niektórych bohaterów tej słynnej książki.

„Oto komponowałem sobie sceny do 'Wołodyjowskiego'” – zwierzał się Sienkiewicz 10 lutego 1887 roku w liście pisanym z Dubników do siostry zmarłej żony, Jadwigi Janczewskiej. „Dziwny to jest proces, w którym fantastyczne osoby mieszają sią z żywymi; żywe wchodzą w ciąg zdarzeń fantastycznych – i rozmawia się z nimi, widzi się je, skutkiem czego odczuwa się wszystko mocno – i pisze się dobrze. Długo by o tym opowiadać!” – relacjonował.

Dwór Mineyków w 1906 roku (fot. Biblioteka Publiczna/Polona)

Roman Aftanazy w „Dziejach rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej” odnotował, że pod koniec I wojny światowej „dwór został częściowo zdewastowany. Zniszczeniu uległa (…) biblioteka i archiwum”. Po wojnie Dubniki ponownie znalazły się na terenie odrodzonej Rzeczpospolitej, a obiekt w znacznej części odbudowano, ale już po II wojnie światowej cała Grodzieńszczyzna stała się częścią Białorusi. Do 2005 roku budynek był wykorzystywany jako dom opieki dla osób starszych i niepełnosprawnych. W kolejnych latach stał opuszczony i popadał w ruinę.

Dwór, wraz z pobliskim budynkiem administracyjnym z 1968 roku, łaźnią i pralnią, stołówką, garażem, magazynami i innymi zabudowaniami gospodarczymi został wystawiony na sprzedaż na platformie BUGB-Majemasts. Mimo że nieruchomość miała wartość historyczną, aukcja nie wzbudziła większego zainteresowania. Jak przekazała prowadząca portal Białoruska Uniwersalna Giełda Towarowa, nieruchomość została zakupiona za cenę 1058,4 rubla białoruskiego, co stanowi równowartość… około 1180 złotych. Była to kwota o 5 proc. wyższa od ceny początkowej.